International Journal of Reproductive BioMedicine

en مروری بر پاسخ به آسیب DNA در سیستم تولیدمثل زنان و سرطان‌های پستان: یک مرور روایی An overview of the DNA damage response in female reproductive system and breast cancers: A narrative review Reproductive Oncology Review article Review Article <div style="text-align: justify;">پاسخ به آسیب DNA (DDR)  یک شبکه سلولی بنیادی است که از یکپارچگی ژنومی محافظت و اختلال در عملکرد آن، در شروع، پیشرفت و پاسخ درمانی سرطان‌های سیستم تولیدمثل زنان و سرطان پستان نقش مهمی ایفا میکند. این مرور روایی، با هدف ارائه یک تحلیل مقایسه‌ای از تغییرات مسیر DDR در سرطان‌های تخمدان، آندومتر، دهانه رحم و پستان انجام شده و یافته‌های مطالعات مولکولی، کارآزمایی‌های بالینی و دستورالعمل‌های بین‌المللی استخراج‌شده از پایگاه‌های PubMed/MEDLINE،Scopus  و Web of Science را تلفیق می‌کند. تغییرات مسیر DDR در میان این سرطان‌ها به‌طور قابل‌توجهی متفاوت است که نشان‌دهنده تفاوت در منشأ بافتی، تنظیمات هورمونی و مکانیسم‌های سرطان‌زایی ویروسی است. نقص در ترمیم نوترکیبی همولوگ به‌ویژه در ژن‌های BRCA1/2، PALB2، ATM و CHEK2 در سرطان‌های تخمدان، آندومتر و پستان شایع است و می‌تواند حساسیت به شیمی‌درمانی مبتنی بر ترکیبات پلاتین و مهارکننده‌های PARP را پیش‌بینی کند. در سرطان آندومتر، نقص ترمیم نوترکیبی همولوگ بیشتر در زیرگروه‌های پرخطر با جهش TP53 مشاهده می‌شود، در حالی‌که تغییرات مسیر Fanconi anemia از ویژگی‌های کارسینوم‌های سروزی تهاجمی محسوب می‌شوند. سرطان دهانه رحم نیز با اختلال در مسیر DDR ناشی از عفونت‌های ویروسی و ایجاد استرس همانندسازی DNA همراه است. نشانگرهای زیستی کمی شامل بار جهش توموری، ناپایداری ریزماهواره‌ای،RAD51 ، FANCD2، ERCC1 و میکروRNAهای مرتبط با DDR، امکان طبقه‌بندی بیماران و انتخاب درمان‌های هدفمند را فراهم می‌کنند. مهارکننده‌های نوظهور مسیرهای ATR و WEE1 در رژیم‌های درمانی ترکیبی، نتایج امیدوارکننده‌ای نشان داده‌اند. درک تفاوت‌های اختصاصی DDR در هر نوع تومور، امکان انتخاب منطقی‌تر درمان‌ها را فراهم کرده و چارچوبی برای پزشکی دقیق در سرطان‌شناسی ارائه می‌دهد.</div> <div style="text-align: justify;">The DNA damage response (DDR) is a fundamental cellular network that preserves genomic integrity, and its dysregulation drives initiation, progression, and therapeutic response in female reproductive system and breast cancers. This narrative review provides a comparative analysis of DDR alterations across ovarian, endometrial, cervical, and breast cancers, synthesizing molecular studies, clinical trials, and international guidelines from PubMed/MEDLINE, Scopus, and Web of Science. DDR alterations vary substantially among these cancers, reflecting differences in tissue origin, hormonal regulation, and viral oncogenesis. Homologous recombination repair defects, particularly in breast cancer susceptibility 1/2, partner and localizer of BRCA2, ataxia telangiectasia mutated, and checkpoint kinase 2), are prevalent in ovarian, endometrial, and breast cancers, predicting sensitivity to platinum-based chemotherapy and poly (ADP-ribose) polymerase inhibitors. In endometrial cancer, homologous recombination deficiency predominates in high-grade tumor protein p53-mutated subtypes, while Fanconi anemia pathway alterations characterize aggressive serous carcinomas. Cervical cancer exhibits virus-induced DDR disruption and replication stress. Quantitative biomarkers, including tumor mutational burden, microsatellite instability, Radiation sensitive 51, Fanconi anemia complementation group D2, excision repair cross-complementation group 1, and DDR-related microRNAs enable patient stratification. Emerging ataxia telangiectasia and Rad3-related and WEE1 inhibitors show promise in combination regimens. Understanding of tumor-specific DDR enables rational therapeutic stratification, providing a framework for precision oncology.</div> پاسخ به آسیب DNA, نئوپلاسم‌های تخمدان, نئوپلاسم‌های آندومتر, نئوپلاسم‌های دهانه رحم, نئوپلاسم‌های پستان. DNA damage response, Ovarian neoplasms, Endometrial neoplasms, Cervical neoplasms, Breast neoplasms. 0 0 http://ijrm.ir/browse.php?a_code=A-10-3218-1&slc_lang=en&sid=1 Mandana Zafari mandanazafari@iausari.ac.ir 0000-0001-5950-8579 No Department of Midwifery, Sar.C., Islamic Azad University, Sari, Iran. Hooman Zarei hooman1634zarei@gmail.com 0000-0001-8504-5360 No Department of Anatomical Sciences, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. Elham Sadeghi sadeghi_elham69@gmail.com 0000-0003-3787-6826 No Department of Anatomical Sciences, School of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. Fatemeh Lotfi Asrami fatemehlotfiasrami@yahoo.com 0009-0004-5185-3318 No Department of Clinical Biochemistry, Faculty of Medicine, Golestan University of Medical Sciences, Golestan, Iran. Farima Bahmani fbahmani0051@gmail.com 0009-0004-1587-0188 No Department of Biochemistry, Faculty of Medicine, Semnan University of Medical Sciences, Semnan, Iran. Saleheh Jahani salehe.jahani@gmail.com 0009-0005-5069-739x No Visiting Scholar at the Pathology Department of the University of California, San Dieg, USA. Dhifaf Saleem Kareem Maliki defafsaleem@gmail.com 0009-0008-0086-6943 No Department of Clinical Biochemistry and Genetics, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. Hadis Musavi msc.musavi66@gmail.com; h.mousavi@mazums.ac.ir 0000-0003-1860-2387 Yes Immunogenetic Research Center, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. Amirsaleh Abdollahi amirsalehabdellahi@gmail.com 0000-0001-5715-7322 No Department of Clinical Biochemistry and Genetics, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran.