en تأثیر مواد افیونی مزمن بر عملکرد شناختی و اسپرم‌زایی در موش صحرایی: یک مطالعه تجربی Reproductive Biology Original Article Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span style="text-justify:inter-ideograph"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">مقدمه: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">مسکن‌های اوپیوئیدی مانند مورفین و متادون معمولاً برای مدیریت درد شدید استفاده می‌شوند. با این حال، پتانسیل سوء مصرف و اثرات نامطلوب آن‌ها بر مغز و سیستم تولید&shy;مثل نگرانی‌هایی را ایجاد کرده است.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="text-justify:inter-ideograph"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">هدف: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">این مطالعه به بررسی تأثیر مورفین و متادون بر اسپرماتوژنز و عملکرد ذهنی در موش‌های نر نروژی می‌پردازد.</span></span><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"Arial","sans-serif""></span></span></b></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="text-justify:inter-ideograph"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">مواد و روش &shy;ها: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">در این مطالعه تجربی، ۳۶ موش نر نروژی (250-300 گرم، ۶ ماهه) به ۶ گروه تقسیم شدند. این گروه‌ها شامل: دوز پایین مورفین، دوز بالا مورفین، دوز پایین متادون، دوز بالا متادون، کنترل مثبت (نرمال سالین با دوز ۵ میلی‌گرم بر کیلوگرم دریافت کردند) و کنترل منفی (هیچ درمانی دریافت نکردند) بودند. مورفین و متادون به مدت ۳۰ روز به صورت داخل صفاقی با دوزهای ۳ میلی‌گرم بر کیلوگرم و ۷ میلی‌گرم بر کیلوگرم تجویز شدند. ارزیابی‌های رفتاری شامل بررسی اضطراب، استرس، حافظه کوتاه‌مدت و حافظه بلندمدت بود. پارامترهای اسپرم (زنده‌مانی، تحرک، مورفولوژی)، بررسی‌های هورمونی (تستوسترون، هورمون لوتئینه&shy;کننده، هورمون محرکه فولیکولی، استرادیول و بیان ژن‌ها (</span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">Tp53</span></i><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">، </span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">CatSper1</span></i><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">) ارزیابی شدند. </span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="text-justify:inter-ideograph"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتایج: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">در گروه دریافت&shy;کننده مورفین با دوز بالا کاهش وزن موش‌ها مشاهده شد (0045/0 </span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt">= </span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">p</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">). وزن بیضه‌ها در گروه&shy;های تیماری تغییر نکرد. ناهنجاری‌های مورفولوژیکی اسپرم در گروه‌های دریافت&shy;کننده دوزهای بالای متادون و مورفین مشاهده شد. متادون با دوز بالا به‌طور قابل‌توجهی تعداد فرزندان را کاهش داد (0004/0 </span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt">= </span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">p</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">). سطوح هورمون محرکه فولیکولی، هورمون لوتئینه&shy;کننده، تستوسترون و استرادیول به‌طور معنی‌داری در بین گروه‌های درمانی متفاوت بود. بیان ژن‌ها در پاسخ به درمان‌ها تغییر کرد (05/0 </span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt">> </span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">p</span><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">).</span></span><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"Arial","sans-serif""></span></span></b></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span style="text-justify:inter-ideograph"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتیجه&shy; گیری: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">مواجهه طولانی‌مدت با متادون و مورفین منجر به اثرات نامطلوب مشهودی از جمله اختلال حافظه، استرس مزمن، اختلالات هورمونی، تغییرات در بیان ژن و مشکلات باروری شد. این اثرات در دوزهای بالاتر داروها بیشتر مشهود بودند و بر اهمیت مدیریت محتاطانه دوز در درمان با اوپیوئیدها تأکید دارند.</span></span><b><span dir="LTR" style="font-size:11.0pt"><span style="font-family:"Arial","sans-serif""></span></span></b></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b>Background: </b>Opioid analgesics like morphine and methadone are widely used for managing severe pain; however, concerns over their potential misuse and adverse effects on the brain and reproductive system are significant.</span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b>Objective: </b>We aimed to investigate their impacts on spermatogenesis and cognitive function in male Norway rats.</span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b>Materials and Methods: </b>In<b> </b>this experimental study, 36 male Norway rats (250-300 gr, 6 months old) were divided into 6 groups: low-dose morphine, high-dose morphine, low-dose methadone, high-dose methadone, positive control (received normal saline at 5 mg/kg), and negative control (received no treatment). Morphine and methadone were administered intraperitoneally over 30 days at doses of 3 mg/kg and 7 mg/kg, respectively. Behavioral assessments evaluated anxiety, stress, and short- and long-term memory. Sperm parameters (viability, motility, morphology), hormonal analysis (testosterone, luteinizing hormone, follicle-stimulating hormone, estradiol), and gene expressions (<i>Tp53, CatSper1</i>) were assessed.</span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b>Results: </b>A significant reduction in rat weight was observed in the high-dose morphine group (p = 0.0045), while testicular weights remained unchanged. Sperm abnormalities were observed with high doses of methadone and morphine. High-dose methadone significantly reduced offspring count (p = 0.0004). Levels of follicle-stimulating hormone, luteinizing hormone, testosterone, and estradiol varied significantly across treatment groups. Gene expression was altered in response to treatments (p < 0.05).</span></span><br> <span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b>Conclusion:</b> Prolonged exposure to methadone and morphine resulted in memory dysfunction, chronic stress, hormonal disturbances, altered gene expression, and fertility complications. These effects were more pronounced at higher doses, highlighting the importance of careful dosage management in opioid therapy.</span></span></div> <br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></b></span></span></span> موش, اسپرماتوژنز, CatSper1, TP53, مورفین, متادون, حافظه. Rat, Spermatogenesis, CatSper1, Tp53, Morphine, Methadone, Cognition. 579 592 http://ijrm.ir/browse.php?a_code=A-10-2727-2&slc_lang=en&sid=1 Hamid Norioun h.norioun@nigeb.ac.ir 0000-0002-9637-1580 No Medical Genetics Department, Institute of Medical Biotechnology, National Institute of Genetic Engineering and Biotechnology (NIGEB), Tehran, Iran. Seyed Jamal Moshtaghian jamalmoshtaghian@gmail.com 0000-0003-2752-451X No Department of Plant and Animal Biology, Faculty of Biological Science and Technology, University of Isfahan, Isfahan, Iran. Firoozeh Alavian f.alavian@cfu.ac.ir 0000-0003-4740-0354 No Department of Biology, School of Basic Sciences, Farhangian University, Tehran, Iran. Maryam Khombi Shooshtari Shooshtari.m@ajums.ac.ir 0000-0001-6307-8487 No Chronic Renal Failure Research Center, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. Golnaz Alipour golnaz.alipoor@kums.ac.ir 0009-0001-5600-6087 No Microbiology Department, Medical Faculty, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran. Saeedeh Ghiasvand S.ghiasvand@malayeru.ac.ir 0000-0002-2274-660X Yes Department of Biology, Faculty of Sciences, Malayer University, Malayer, Iran.